BESNİ AĞZI KELİMELER


BESNİ AĞZI KELİMELER VE İFADELER

 A

Aboovv           : Hayret İfadesi

Acur, acır        : Hıtanın bir çeşidi

Açamıyom       : Açamıyorum

Açıyon mu?     : Açıyor musun?

                 : Beyaz, kadınların başlarına örttükleri beyaz yazma

Ağıl                : Davarların yattığı yer

Akıt                : Salça

Ala                 : Al, al bakalım

Alağ               : Alalım

Allefçi             : Zahreci

Alma              : Elma

Ammi             : Amca

Ap ağ             : Bembeyaz

Aristağ            : Tavan

 

B

Balcan             : Patlıcan

Bastık             : Pestil

Başka             : Bile bile, Kasten

Bazı, Bazlama  : Biraz kalınca açılan açık ekmek (gözleme)

Beleyki            : İnşallah

Berk               : Sağlam

Bu gadek        : Bu kadar      

 

C

Cardın             : Farenin büyüğü

Cıncık              : Cam, Cam parçası

Cıncık gimi       : Tertemiz

Cırtıl               : Aşırı şakacı, her şeye gülen, hafif.

Curun             : Kayadan oyma kap

 

Ç

Çağa               : Çocuk

Çapıt               : Bez yâda kumaş parçası

Çarpana          : Kötü ayakkabı

Çemkirme        : Azarlama

Çepik              : Çabuk

Çıkın               : Bohçanın bir çeşidi

Çömçe            : Kepçe

 

D

Daarmen         : Değirmen

Dağme            : Topaç

Daraba            : Kepenk

Depleke           : Darbıka

Dellal               : Tellal

Depik              : Tekme

E

Enik                : Köpek yavrusu

Ergi                 : Eğri

Erzahal            : Azrail

Essah              : Gerçek

Evermek          : Evlendirmek

Eyleyse            : Öyle ise

 

F

Fenikmek        : Başı dönmek

Fıkara             : Fukara

Fistan            : Entari

 

G

Gamga          : Ağaç kıymığı

Garbız           : Karpuz

Gavın            : Kavun

Gayıt etmek   : Merak Etmek

Gelfe             : Kahve

Gıcıkmak        : Öfkelenmek

Gülle               : Misket

Gücük             : Küçük

 

H

Habbe             : Tane

Hangil             : Sitil

Hanek             : Söz

Havla              : Helva

Herif               : Koca, Erkek

Hüs                 : Sus

Hapkap           : Takunya

Halfe               : Kalfa

Hıyar               : Salatalık

Heylik             : İncir

Hıta                 : Acur’a benzeyen ve acurdan daha uzun ve ince olan bir yiyecek

 

I

Iradov             : Radyo

Iramazan         : Ramazan

Irazı                : Razı

Irbık                : İbrik

 

İ

İrin                  : Yara iltihabı

İşlik                 : Gömlek

İtaa                 : Üzerinde un elenen bez parçası

İzar                 : Kadınların manto yerine giydikleri siyah örtü

 

K

Kayış              : Kemer

Kele                : Kadınların aralarında sohbet ederken kullandıkları bir kelime

Kenef              : Tuvalet

Kekre              : Şirin-eksi arası dili vuran bir tat

Keşen              : Kuyudan su çekmeye yarayan kulplu özel kap

Kirtik              : Parça

Köşker                        : Ayakkabı yapımcısı

Köynek           : İç gömlek

Kudümlü        : Hayırlı, uğurlu

Kuşak             : Kemer

 

L

Lappıdak        : Birden bire

Leğen              : Yemek kabı

Lenger            : Bakır tabak

Livan              : Hol, salon, antre

Loğ                 : Toprak damın akmasını önlemek için damda gezdirilen silindir şeklindeki taş

Loğdur                       : Loğu çekmek için loğa geçirilen ağaçtan alet

 

M

Made              : Mide

Mahana           : Bahane

Manık             : Kedi-köpek yavrusu

Melefe            : Üzerine pestil serilip kurutulan bez

Mesarif           : Masraf

Mık                 : Çivi

Mıraz              : Murad

Mişmiş            : Kayısı

 

N

Nacak             : Baltanın küçüğü

Nacar              : Marangoz

Nahna             : Lahana

Nezzik            : Nazik

 

O

Ortancıl           : Ortanca

Oylumunca     : Tamamı

 

Ö

Ökünmek        : Taklid etmek

Öncüt              : Ödünç

Örgetleme       : Tembih etme

Össaat             : Hemen, derhal

 

P

Paca                : Baca

Pampık            : Pamuk

Panga              : Banka

Patana             : Ham incir

Perikmek         : Şaşırmak

Pin                  : Tavuk kümesi

Pur                  : Uçurum

Pürçüklü         : Havuç

 

S

Saartmek         : Seğirtmek

Sadır               : Divan

Salmax            : Göndermek

Sayfı               : Sebze

Senek              : Pişmiş topraktan yapılan küp

Sığdıt              : Pişirilerek saklanan et, kavurma

Sıyırgı             : Damdan Kar’ı atmak için kullanılan kürek

Sumsuk           : Yumruk

 

Ş

Şare                 : Şehriye

Şart                 : Çırak

Şırfıntı            : Ahlaksız

Şoğra              : Çorba

 

T

Taka                : Eskiden duvarlarda bulunan kapaksız dolap

Tamatos          : Domates

Taman             : Hani, var ya

Terdek            : Mahsura

Teşt                 : Çamaşır yıkanan geniş leğen

Tosbağa          : Kaplumbağa

Tomuz             :Temmuz

Tuman             : Kilot

 

Y

Yağlık             : Büyükçe mendil

Yangılmak      : Yanılmak

Yastanmak      : Yaslanmak

Yastıladı         : Yatsı zamanı

Yırağ               : Uzak

Yörep              : Yokuş

 

Z

Zağal               : Tembel

Zibil                : Hayvan gübresi

Zibillik            : Gübrelik

Kaynak: Mustafa Sucu'nun BESNİ isimli kitabından